Pracownicy Zakladu












   
Chmury i zachmurzenie w Krakowie   
dr D. Matuszko   

   

Historia obserwacji nefologicznych w Krakowie
Publikacje o zachmurzeniu w Krakowie
O klasyfikacji i atlasach chmur
Internetowe atlasy chmur
Trudności w wizualnej ocenie zachmurzenia
 
 

Historia obserwacji nefologicznych w Krakowie

Stacja Naukowa Zakładu Klimatologii Instytutu Geografii i Gospodarki Przestrzennej Uniwersytetu Jagiellońskiego (IGiGP UJ) w Krakowie (50°04 N, 19°58 E, h= 206 m n.p.m.) należy do unikalnych punktów w Europie, które mogą poszczycić się długim, i co najważniejsze, nieprzerwanym okresem obserwacji zachmurzenia. Stan atmosfery określany był od początku istnienia stacji, czyli od roku 1792. Początkowo zapisy zachmurzenia dotyczyły wyłącznie jego wielkości i były nieregularne. Dopiero gdy w 1853 roku wprowadzono 10-stopniową skalę wielkości zachmurzenia, zaczęły pojawiać się systematycznie.

Pierwsze zapisy obserwacji jakościowych chmur pochodzą z grudnia 1862 roku, lecz obejmują tylko cztery typy:

  •  kłębiaste H,
  •  warstwowe S,
  •  pierzasto-warstwowe FS,
  •  kłębiasto-warstwowe HS,

i dotyczą tylko terminu południowego. Według nowej klasyfikacji, w której obowiązywały już nazwy łacińskie wprowadzone przez Howarda, zaczęto obserwować chmury we wrześniu 1886 roku, najpierw sporadycznie i tylko dla godz. 14. W roku obserwacji międzynarodowych, czyli od maja 1896 do maja 1897 określano rodzaje chmur w trzech terminach, niestety, później znowu tylko w południe. Od 1904 roku zaczęto wyróżniać rodzaje chmur według Klasyfikacji Międzynarodowej, w trzech terminach klimatologicznych. Data ta wyznacza początek jednorodnej serii obserwacji nefologicznych w Krakowie. Zarówno miejsce, jak i metodyka szacowania stopnia zachmurzenia oraz określania rodzajów chmur nie ulegały tu istotnym zmianom przez prawie sto lat.


Pytania i uwagi dotyczące chmur i zachmurzenia proszę kierować do dr Doroty Matuszko. Wykonanie strony na podstawie otrzymanych materiałów: Krzysztof Sobiecki Pomysł na stronę: Anita Bokwa & Dorota Matuszko

 

 
 
Uniwersytet Jagielloński
Wszelkie prawa zastrzeżone. © 2003-2004  Zakład Klimatologii
Instytut Geografii i Gospodarki Przestrzenej, Uniwersytet Jagielloński
Autor strony: Andrzej Kotarba