Pracownicy Zakladu












 

GALERIA

ARCHIWUM

   
Klimat Krakowa  

WARUNKI CYRKULACYJNE

Warunki cyrkulacyjne obszaru Krakowa kształtują zarówno makroskalowe, jak
i mezoskalowe procesy cyrkulacyjne. Ich łączne oddziaływanie generuje określoną lokalną cyrkulację, której cechy są podobne na większym obszarze południowej Polski. W rozpatrywanym stuleciu warunki cyrkulacyjne w rejonie Krakowa podlegały dużej zmienności, która jednak w świetle różnych badań mieściła się w ramach naturalnej zmienności klimatu. W rozpatrywanym wieloleciu można zaobserwować dużo większą dynamikę i zakres zmian w drugiej połowie XX w. Dotyczy to zwłaszcza wskaźnika W, tak dla roku, jak i poszczególnych sezonów, choć roczne wartości indeksu S również potwierdzają tę prawidłowość. Analiza wykazała szczególnie dużą dynamikę zmian wskaźnika cyrkulacji zachodniej zimą. Największe wahania tego wskaźnika, a także częstości typów cyrkulacji z adwekcją z zachodu w okresie zimowym zanotowano
w ostatnim dziesięcioleciu XX w. Dekada lat 90. okazała się najbardziej zmienną pod względem cyrkulacji atmosferycznej.
W całym rozpatrywanym wieloleciu cyrkulacja o charakterze południkowym podlegała stosunkowo niewielkim wahaniom. Zmienność tę należy oceniać szczególnie wnikliwie z racji znacznego jej oddziaływania na poszczególne elementy pogody i klimatu. Dotyczy to również ekstremalnych zjawisk meteorologicznych, takich jak napływ wilgotnych mas powietrza z północy wywołujących katastrofalne opady, występowanie nagłych adwekcji mas powietrza arktycznego późną wiosną czy też napływ powietrza z południa powodujący występowanie efektów fenowych. Przebieg poszczególnych wskaźników oraz typów cyrkulacji pozwala na wyróżnienie
w badanym wieloleciu pewnych charakterystycznych okresów cyrkulacyjnych
o przewadze określonych cech. Okresy te jednak trudno uważać za oddzielne epoki cyrkulacyjne z uwagi na niezbyt istotne różnice występujące między nimi. Obejmują one lata 1901-1940 z dużymi wartościami wskaźnika cyrkulacji południowej oraz pozostałe wielolecie charakteryzujące się stopniowym wzrostem cyrkulacji zachodniej. W świetle rocznego wskaźnika cyrkulacji zachodniej oraz częstości występowania typów cyrkulacji z adwekcją z zachodu można jeszcze wydzielić kilkunastoletni okres na przełomie lat 60. i 70. z osłabieniem cyrkulacji zachodniej. Zaznacza się ona zwłaszcza dla sezonu letniego.

Autor: Zbigniew Ustrnul Opracowanie: Dorota Matuszko

 

 
 
Uniwersytet Jagielloński
Wszelkie prawa zastrzeżone. © 2003-2004  Zakład Klimatologii
Instytut Geografii i Gospodarki Przestrzennej, Uniwersytet Jagielloński
Autor strony: Andrzej Kotarba; Webmaster: Agnieszka Wypych